Kurk ken je natuurlijk van de wijnfles of het prikbord. Maar dit materiaal kan veel meer dan flessen afsluiten. Kurkisolatie wordt gemaakt van de schors van de kurkeik en is één van de weinige isolatiematerialen die je met een gerust hart ecologisch kunt noemen. Steeds meer woningeigenaren ontdekken dat, en dat is niet zo gek. Maar wanneer is isoleren met kurk een slimme keuze, en waar loop je tegenaan? We nemen het met je door.
Kurkisolatie wordt gewonnen uit de schors van de kurkeik. Die boom groeit rond de Middellandse Zee en Portugal is veruit de grootste producent. Het bijzondere: de schors wordt om de negen tot twaalf jaar voorzichtig van de stam verwijderd, waarna die gewoon weer aangroeit. De boom heeft er geen last van en kan dit makkelijk 150 jaar volhouden.
Na het oogsten rust de schors eerst een jaar. Daarna wordt het gekookt, vermalen tot korrels en onder hoge druk en stoom geëxpandeerd in een autoclaaf. Tijdens dat proces komt suberine vrij, een natuurlijke hars die de korrels aan elkaar bindt. Klinkt technisch, maar het komt erop neer dat er geen kunstmatige lijmstoffen of chemicaliën bij kijken. Puur natuur, van begin tot eind.
Kurk is dus biobased en beschikbaar als plaat, als korrel en op rol. Platen zijn het meest gangbaar voor muur-, dak- en vloerisolatie. Met korrels vul je holle ruimtes op, zoals de ruimte tussen een plafond en de vloer erboven. Wij werken in de praktijk het vaakst met platen, in de standaardmaat van 100 x 50 cm. De diktes lopen van 10 tot 120 mm, afhankelijk van wat er nodig is.
Qua warmte-isolatie doet kurk het goed. De lambda-waarde ligt tussen 0,038 en 0,040 W/mK, vergelijkbaar met glaswol en steenwol. Maar anders dan die materialen is kurk ook waterafstotend. Echt waterafstotend. Niet voor niets worden wijnflessen er al eeuwen mee dichtgemaakt. In badkamers, kelders of dakconstructies waar condensatie een risico vormt, hebben veel isolatiematerialen het lastig. Kurk niet.
Zelf zijn we ook groot fan van kurk omdat het zo fijn is om mee te werken. Het prikt niet, jeukt niet en geeft geen irriterend stof af. Beschermende kleding is niet nodig. Onze monteurs merken het verschil direct als ze van een glaswolklus komen en de dag erna met kurk aan de slag gaan.
Een eigenschap waar je misschien niet meteen aan denkt: kurk houdt je huis in de zomer ook koeler. Dat komt door de hoge warmteopslagcapaciteit. Warmte van buitenaf wordt langer vastgehouden in het materiaal voordat die aan de binnenruimte wordt afgegeven. In vakjargon heet dit faseverschuiving. Om het in cijfers te zetten: kurk heeft een soortelijke warmte van 1670 J/kgK, tegenover 1450 bij EPS en 1030 bij minerale wol. Nu de zomers in Nederland steeds warmer worden, is dat een eigenschap die er echt toe doet.
En dan de levensduur. De isolatiewaarde neemt nauwelijks af over de jaren. Kurk zakt niet in, vervormt niet en wordt niet aangetast door schimmels. Muizen en termieten laten het ook links liggen, en dat scheelt je een hoop gedoe op de lange termijn.
Kurk is geen wondermiddel. Er zitten ook duidelijke nadelen aan.
Vooral dat eerste punt, de prijs, is in de praktijk de voornaamste reden waarom woningeigenaren uiteindelijk toch voor een ander materiaal kiezen. Verderop in dit artikel gaan we daar dieper op in.
Als toekomst bewust isolatiebedrijf werken wij graag met dit materiaal. Kurk is gelukkig ook breed inzetbaar. Dit zijn de meest voorkomende toepassingen.
Kurkplaten laten zich makkelijk op het lattenwerk van een dakconstructie bevestigen. Ze vormen geen extra belasting en zijn eenvoudig op maat te zagen. Voor een goed isolerende daklaag is een dikte van zo’n 15 cm aan te raden. Wat we altijd adviseren: breng twee lagen kruislings aan. Dat voorkomt koudebruggen en het verschil in prestatie is echt merkbaar.
Voor binnenmuren, voorzetwanden en houtskeletbouw is kurk goed geschikt. Bij spouwmuren worden meestal kurkkorrels gebruikt in plaats van platen, omdat die de holle ruimte makkelijker vullen.
Heb je te maken met een oudere woning met vochtige muren? Dan is kurk extra interessant. We hebben onlangs een project afgerond in hartje Utrecht bij een monumentaal pand waar vochtproblematiek een grote rol speelde. Juist daar bleek kurk zijn waarde te bewijzen: het reguleert vocht zonder dat het materiaal zelf eronder lijdt.
Kurkplaten kun je direct op een betonnen ondervloer verlijmen. In combinatie met tapijt of laminaat werkt dit goed. De vloer voelt merkbaar warmer aan en contactgeluid wordt flink gedempt. Tussen houten balken of in een uitvullingschape zijn kurkkorrels dan weer de betere keuze.
De veerkrachtige celstructuur van kurk absorbeert zowel lucht- als contactgeluid. Niet gek dus dat het vaak wordt gekozen als tussenisolatie in appartementen en bij thuisstudio’s of werkruimtes.
Er zijn tegenwoordig genoeg isolatiematerialen op de markt. Hoe verhoudt kurk zich tot de gangbare opties? We zetten het naast elkaar.
Puur op prijs en isolatiewaarde wint glaswol het van kurk. Maar zodra je het over verwerking hebt, draait dat om. Jeukende vezels, irriterend stof, beschermende kleding: dat hoort er bij glaswol allemaal bij. Bij kurk niet. En dan is glaswol ook nog eens gevoelig voor vocht: eenmaal nat verliest het een deel van zijn isolerende werking, terwijl kurk van nature waterafstotend is.
Thermisch liggen steenwol en kurk dicht bij elkaar. Steenwol is iets brandveiliger en beter bestand tegen extreem hoge temperaturen. Kurk is daar tegenover lichter, flexibeler en makkelijker te verwerken bij onregelmatige constructies. Geluid dempen ze allebei goed. Waar kurk wél wint is de hittebescherming in de zomer, dankzij de hogere warmteopslagcapaciteit.
Voor wie puur op prijs kiest, wint EPS. Het is licht, goedkoop en waterafstotend. Maar kurk is dampopen: vocht kan er doorheen zonder vast te blijven zitten. Bij EPS kan dat niet. En op het vlak van milieu is het eigenlijk geen eerlijke vergelijking. Kurk is hernieuwbaar en composteerbaar. EPS is een aardolieproduct dat lastig te recyclen is.
PIR en PUR isoleren per centimeter beter dan kurk, daar valt niet omheen. Met dunnere platen bereik je dezelfde Rd-waarde, en dat is in krappe ruimtes een echt voordeel. Maar het zijn volledig synthetische materialen met een energie-intensieve productie en dure afvoer als afval. Kurk neemt meer ruimte in, maar wint op vrijwel elk ander punt.
De kurkeik neemt tijdens zijn groei CO2 op. En omdat de boom niet gekapt wordt maar alleen zijn schors afstaat, gaat die opname gewoon door. Zo’n 150 jaar lang.
Bij de productie van geëxpandeerde kurkplaten komen geen lijmstoffen of chemicaliën aan te pas. De natuurlijke hars doet het bindwerk. Dat is ook het mooie eraan: je hebt een productieproces dat relatief weinig energie vraagt, zeker als je het afzet tegen de fabricage van PIR, PUR of minerale wol.
De kanttekening: kurkeiken groeien niet in Nederland. Het materiaal moet vanuit Portugal, Spanje of Noord-Afrika verscheept worden, en dat is niet ideaal voor de CO2-balans. Toch blijft de totale milieu-impact veel lager dan bij synthetische alternatieven.
Na de levensduur hoeft kurk niet naar de stort. Je kunt het opnieuw verwerken tot isolatieplaten of korrels, zonder kwaliteitsverlies. In de isolatiewereld noemen we dat cradle-to-cradle: elk materiaal krijgt na gebruik een nieuw leven. Wij hebben zelf een enorme voorkeur voor dit soort biobased materialen en vinden het mooi om te zien dat steeds meer woningeigenaren daar ook voor open staan.
Laten we er niet omheen draaien: kurkisolatie is niet goedkoop. Kurkplaten kosten gemiddeld €25 tot €40 per vierkante meter bij een dikte van 30 tot 50 mm. Kurkkorrels zijn iets voordeliger, reken op €15 tot €30 per vierkante meter. Gespoten kurk zit aan de bovenkant: €40 tot €60 per vierkante meter, inclusief plaatsing.
Glaswol en EPS zitten al snel op de helft van die prijs. Dat verschil is reëel.
Maar de aanschafprijs vertelt niet het hele verhaal. Kurk gaat lang mee zonder dat de isolatiewaarde afneemt. Het hoeft niet vervangen te worden door vocht- of ongedierteschade en er zijn geen verborgen kosten voor afvoer. En dan zijn er nog de subsidies. Via de ISDE kom je in 2026 in aanmerking voor een biobased bonus, waardoor het subsidiebedrag per vierkante meter hoger uitvalt dan bij conventionele materialen. Dat kan het kostenplaatje behoorlijk wat gunstiger maken. We helpen je hier graag bij, want het aanvragen hoef je echt niet alleen te doen.
Kurk is overigens goed verkrijgbaar in Nederland. Gespecialiseerde leveranciers hebben platen, korrels en rollen op voorraad. Bij bouwmarkten is het aanbod wat beperkter, maar voor de gangbare diktes en formaten kun je er meestal terecht.
Kurkisolatie scoort op veel vlakken. Thermisch, akoestisch, qua vochtbestendigheid en levensduur. Het is prettig om mee te werken en na de levensduur gewoon recyclebaar. Als je waarde hecht aan duurzaam isoleren zonder concessies op kwaliteit, is kurk een serieus alternatief.
De hogere prijs blijft de voornaamste drempel. Maar neem je ook levensduur, onderhoud en beschikbare subsidies mee, dan valt het verschil een stuk kleiner uit dan je misschien denkt.
Benieuwd of kurkisolatie iets is voor jouw woning? We denken graag met je mee en kijken samen naar wat in jouw situatie de beste aanpak is. Bel ons, stuur een berichtje of vraag direct een gratis adviesgesprek aan. Dan nemen we het gewoon even door.
Ja. Als ondervloer onder laminaat of parket werkt kurk goed samen met vloerverwarming. Het geeft warmte geleidelijk af, wat zorgt voor een comfortabel en gelijkmatig warmtegevoel. Houd er wel rekening mee dat kurk warmte langer vasthoudt, waardoor het systeem iets trager kan reageren.
Kurk komt als biobased materiaal in aanmerking voor de ISDE-subsidie inclusief de biobased bonus. De exacte bedragen hangen af van de toepassing (dak, gevel, spouwmuur) en of je meerdere maatregelen combineert. Bij een combinatie verdubbelt het basisbedrag. Wij regelen de volledige subsidieaanvraag voor je.
Dat verschilt per toepassing. Voor de ISDE-subsidie is een minimale Rd-waarde van 3,5 vereist. Met een lambda-waarde van 0,040 W/mK komt dat neer op minimaal 14 cm kurk. Voor dakisolatie adviseren wij zo’n 15 tot 16 cm. Als ondervloer of geluidsdemping volstaan dunnere platen van 10 tot 50 mm.
Kurk is waterafstotend, maar voor een kruipruimte met staand water of langdurig hoge vochtigheid is het niet de beste keuze. Wij adviseren daar eerder EPS-parels of een andere oplossing die specifiek ontworpen is voor kruipruimtes. Twijfel je? Laat het even beoordelen, want dit is echt maatwerk.
Voor een simpele toepassing als ondervloer is het zeker te doen. Kurkplaten zijn licht en makkelijk op maat te zagen. Maar let op: voor ISDE-subsidie moeten de werkzaamheden door een erkend bedrijf (zoals Renovatie Totaal) worden uitgevoerd. Bij grotere klussen als dak- of gevelisolatie raden we sowieso een vakman aan, want verkeerde plaatsing kan de isolatiewaarde flink ondermijnen.
Ben je geïnteresseerd in het verduurzamen van jouw huis en kan je hier hulp bij gebruiken? Neem dan contact met ons op, voor gratis advies op maat!
Vul onze besparingscalculator in en zie direct hoeveel jij kunt besparen met onze isolatie oplossingen.
